Количество просмотров 244
1 Звезда2 Звезды3 Звезды4 Звезды5 Звезд (Пока оценок нет)
Загрузка...

ЭРТЮКОВ Иннокентий Илларионович

ertukov(24.11.1916 – 06.06.1991)

Поэт, переводчик. Участник Великой Отечественной войны. Заслуженный работник культуры РС (Я). Член Союза писателей СССР с 1950 г. Член Союза журналистов СССР.

Родился в Тыарасинском наслеге Таттинского улуса. Окончил исторический факультет Якутского учительского института. Работал учителем, заведующим учебной частью, директором семилетней школы.

Печатается с 1937 г. В 1942 г. призван в ряды Советской Армии. До мая 1945 г. участвовал в боях за освобождение Румынии, Болгарии, Венгрии и Австрии. Произведения, написанные в годы войны, воспевают героику Великой Отечественной войны. Автор более тридцати поэтических сборников. Некоторые его стихи стали массовыми песнями.

После демобилизации – редактор Якутского книжного издательства, заместитель редактора газеты «Эдэр коммунист», ответственный секретарь редакции «Бэлэм буол» («Будь готов»), литературный сотрудник редакции журнала «Хотугу сулус». Перевел на якутский язык повесть «Сын полка» В. Катаева, стихи С.Маршака, произведения украинских поэтов, сказку С. Аксакова «Аленький цветочек».

Награжден орденом «Красная звезда», двумя орденами «Знак Почета», боевыми и трудовыми медалями.

БИБЛИОГРАФИЯ

Произведения

  • Суолга : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1949. – 64 с.
  • Ыраас күннэр : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1955. – 64 с.
  • Доҕордуун көрсүһүү : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1959. – 48 с.
  • Сайсары аттыгар : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1962. – 132 с.
  • Манна күн анныгар : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1964. – 80 с.
  • Талыллыбыт хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1967. – 480 с.
  • Саҥа дьиэҕэ : поэма [кыра саастаах оскуола оҕолоругар] / Иннокентий Эртюков. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1969. – 20 с.
  • Кыыллар : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1970. – 17 с. ; 1990. – 17 с.
  • Сарсыарда оһуора : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1970. – 96 с.
  • Тайҕа Сэмэнин сэһэнэ :[кыра уонна орто саастаах оҕолорго]. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1972. – 48 с.
  • Күөрэгэйдэр ыллыыллар : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1974. – 80 с.
  • Сүөһүлэр, дьиэ көтөрдөрө[кыра саастаах оҕолорго]. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1975. – 16 с.
  • Улахан омурҕан : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1976. – 328 с.
  • Кыталыктар : хоһооннор [кыра саастаах оскуола оҕолоругар]. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1979. – 56 с.
  • Сир оҕолоро : орто уонна улахан саастаах оҕолорго хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1980. – 112 с.
  • Дьол тусаһата : хоһооннор. – Дьокуускай : Кинигэ изд-вота, 1986. – 264 с.
  • Тыал ырыата : хоһооннор, кэпсээннэр. – Дьокуускай : Бичик, 2000. – 160 с.

***

  • За мир. – М. – Якутск : Кн. изд-во, 1953. – 64 с.
  • Говорит якут : стихи / пер. В. Корнилов. – М. : Сов. писатель, 1963. – 48 с.
  • Костры на снегу : стихи / пер. В. Жуков. – Современник, 1973. – 71 с.
  • Салют : стихи. – Якутск : Кн. изд-во, 1975. – 72 с.

***

  • Таатта улууһа. Сүүс сыл. Сүүс суруйааччы / [бырайыак ааптара, ред. А. Ф. Постников-Сындыыс ; хомуйан оҥордулар: А. Ф. Постников, П. Е. Самсонов, У. И. Заболоцкая уо.д.а.]. – Ытык Күөл : [и. с.], 2012. – 362 с.
  • Иһинээҕититтэн : Иннокентий Илларионович Эртюков : [кылгас биогр.] ; Кэриэс ; От сыта ; Тааттаҕа ; Таатта үрэххэ ; Күһүн кэлэр ; Күһүҥҥү сулустар ; Саҥа хаар ; Ыйдаҥа ; Оҕолорбор : [хоһооннор]. – С. 95-98.

О жизни и творчестве

  • Хорсун буойун, хомоҕой хоһоонньут : ахтыылар / [хомуйан оҥордо С. Н. Федосеева]. – Дьокуускай, 2000. – 132 с.

***

  • Тарабукин, В. Хорсун буойун, хомоҕой хоһоонньут / В. Тарабукин // Хотугу сулус. – 1987. – С. 92.
  • Аввакумов, П. Хоһоонньут суола / П. Аввакумов // Чолбон. – 1991. – №11. – С. 152-155.
  • Аввакумов, П. Иннокентий Эртюков / П. Аввакумов // Чолбон. – 1996. – №11. – С. 89.
  • Дмитриев, Н. «Бэлэм буол» штабын начальнига / Н. Дмитриев // Чолбон. – 1999. – №11. – С. 81-84.
  • Чехордуна, Е. Ийэ сиртэн силис тардар хоһооннор / Екатерина Чехордуна // Чолбон. – 2016. – №10. – С. 77-84.

***

  • Андросов, П. Туойбута күнү, сири / П. Андросов // Таатта. – 1996. – Ахсынньы 2 к.
  • Эртюков, В. Таатта айылҕата поэт буоларга уһуйбута / В. Эртюков // Таатта. – 1996. – Сэтинньи 25 к.

***

  • Иннокентий Эртюков // Писатели земли Олонхо : биобиблиогр. справ. / Союз писателей Якутии, Союз писателей Респ. Саха (Якутия), Якут. Нац. Б-ка ; [сост.: Д. В. Кириллин, В. Н. Павлова, С. Д. Шевков]. – Якутск, 2000. – С. 432-434. – Библиогр.: с. 433-434 (33 назв.).

Эртюков Иннокентий Илларионович виртуальная выставка